• Actueel

‘Van bureau naar straat’: van reactief naar proactief verkeerskundig beheer

Op 19 juni 2026 verscheen de herziene CROW-publicatie ‘Verkeerskundig beheer van verkeersregelinstallaties’. De publicatie is bedoeld om wegbeheerders te helpen het verkeerskundig beheer van VRI’s structureel in de organisatie en de processen te verankeren. In de dagelijkse praktijk blijkt dat echter nog vaak een uitdaging.

Een blog van Tom Steijvers

Reactief beheer is nog vaak de norm

Gemeenten en provincies staan voor een complexe opgave: verkeersregelinstallaties (VRI’s) moeten niet alleen veilig en betrouwbaar functioneren, maar ook bijdragen aan beleidsdoelen zoals doorstroming, leefbaarheid en duurzaamheid. Toch is het verkeerskundig beheer van VRI’s in veel organisaties nog vooral reactief ingericht: pas wanneer klachten binnenkomen of een medewerker op straat iets signaleert, wordt ingegrepen. Dat kan anders, en beter.

Van bureau naar straat

DTV voert al meerdere jaren voor diverse wegbeheerders verkeerskundig beheer uit, in diverse verschijningsvormen. Met een gestructureerde, datagedreven aanpak brengen we verkeerskundige prestaties objectief in beeld, duiden we knelpunten en helpen we wegbeheerders om VRI’s aantoonbaar te verbeteren. Ons motto daarbij: van bureau naar straat, en weer terug.

Stap 1: inzicht op basis van data

Elke evaluatie begint op kantoor. Met behulp van V‑Log-data, de beschikbare V-Log analyse tooling en ons eigen evaluatieformat analyseren we hoe een VRI daadwerkelijk functioneert. In ons format configureren we het referentiekader van de betreffende wegbeheerder. Het referentiekader betreft een vertaling van het beleid naar concrete verkeerskundige indicatoren met bijbehorende grenswaardes per type netwerk.

We kijken onder meer naar wachttijden, roodlichtnegatie, oversteekbaarheid en de doorstroming van het openbaar vervoer. Indicatoren die samen laten zien waar de regeling wringt voor verkeersdeelnemers én waar beleidsdoelen onder druk staan. Deze objectieve analyse vormt de eerste set verkeerskundige aandachtspunten.

Stap 2: duiding op straat

Data vertellen veel, maar niet alles. Daarom volgt altijd een schouw door een verkeersregelkundige. We observeren de werking van de regeling op straat tijdens spits- en dalmomenten, beoordelen het gedrag van verkeersdeelnemers en controleren de technische staat van de installatie. Zaken als zichtlijnen, gedrag rond deelconflicten, invloed van omgevingselementen en het functioneren van koppelingen worden hiermee zichtbaar.

De kracht zit in het combineren van beide perspectieven: de cijfers vanuit bureau en de praktijkervaring op straat. Juist op straat wordt zichtbaar hoe weggebruikers zich gedragen, wat het effect van de omgeving is en hoe de interactie met de verkeersregelinstallatie daadwerkelijk verloopt. Dit leidt tot onderbouwde aanbevelingen die aansluiten bij zowel beleid als praktijk.

Van analyse naar gerichte verbeteringen

Op basis van de gecombineerde inzichten adviseren we de wegbeheerder over mogelijke optimalisaties. Dit varieert van kleine parameterwijzigingen tot aanpassingen in de regelapplicatie of zelfs infrastructurele ingrepen. Alle aanbevelingen leggen we vast in een heldere rapportage, zodat duidelijk is:

• wat het probleem is,
• welke aanpassingen nodig zijn,
• welk effect verwacht mag worden.

De wegbeheerder kan vervolgens de gewenste wijzigingen doorvoeren.

Nameting: aantoonbaar resultaat

Wat onze aanpak uniek maakt, is dat we een nameting uitvoeren. Wederom analyseren we V‑Log‑data en toetsen we met ons eigen evaluatieformat of de beoogde effecten daadwerkelijk zijn bereikt. Daarmee leveren we niet alleen advies, maar ook bewijs van resultaat.

Voor de gemeente Utrecht hebben we deze werkwijze vastgelegd in een volledig draaiboek verkeerskundig beheer, zodat evaluaties uniform, reproduceerbaar en transparant worden uitgevoerd. Dit maakt het mogelijk dat zowel een ingehuurde adviseur als een verkeersregelkundige van de gemeente zelf het verkeerskundig beheer kan uitvoeren.

Van reactief naar proactief beheer

Met deze aanpak kunnen gemeenten en provincies structureel werken aan beter functionerende VRI’s. Dat leidt onder meer tot:

• kortere wachttijden,
• minder roodlichtnegatie,
• betere doorstroming van het openbaar vervoer,
• meer verkeersveiligheid,
• en een betere aansluiting op beleidsdoelen.

Over de CROW-publicatie

De recente actualisatie van de CROW-publicatie ‘Verkeerskundig beheer van verkeersregelinstallaties’ sluit aan bij de groeiende complexiteit van VRI’s, onder meer door digitalisering en de opkomst van intelligente verkeersregelinstallaties (iVRI’s). De publicatie biedt wegbeheerders handvatten om gedurende de hele levenscyclus van verkeerssystemen te sturen op een optimale werking, veiligheid en beleidsdoelen.

Aan de actualisatie hebben verschillende experts uit het werkveld bijgedragen, onder leiding van DTV in samenwerking met Leon Deckers.

Ga naar CROW.nl